Doorgaan naar hoofdcontent

Herinneringen

De week van de bioloog 4

Herfst, bladeren verkleuren, regen, zon en wind. Tijdens het les geven merk je er weinig van maar op al die honderden kilometers door ons kleine landje zie je het wel degelijk. In de tuin zijn de zwavelkopjes alweer op hun retour en wordt het tijd om binnenkort weer eens te gaan zoeken naar de vreemde sporendragers van slijmzwammen. Ondertussen hebben cursisten onze soort Sapiens zien migreren over de ganse aarde terwijl de Groningers zich bezig hielden met verstikte natuur. En dat bracht een lange trein volgeladen met herinneringen op gang.

Rozenkransje

Wie weet het nog? Rozenkransjes langs het fietspad door de Gasterse Duinen in Drenthe; rozenkransjes op het prachtige eiland Schiermonnikoog. Herinneringen zijn het geworden aan een tijd dat Nederland niet vergrast, verzuurt en vermest was.

Arnica

Wie weet het nog? Arnica of wolverlei op de Hooghalense heide bij het Paradijsbos? Een herinnering aan onze ongekend rijke Nederlandse natuur. Altijd al kwetsbaar omdat ons land de rand van zijn verspreidingsgebied vormde en nu nog op enkele plaatsen bloeiend.


Heivlinder

Velen zullen deze nog herkennen maar hoe lang nog? Heivlinders zijn op tientallen heidevelden verdwenen omdat er nauwelijks meer plaatsen zijn waar rups of vlinder zich kunnen opwarmen. Maar ook omdat de nog voorkomende grassen een totaal verkeerde balans aan stikstofverbindingen hebben opgebouwd.

Kleine vos

Herinneringen vervagen, was de kleine vos de eerste vlinder die ik bij naam leerde kennen? Of toch koolwitjes, dagpauwogen en atalanta's? Voor de nieuwe generatie vlindergenieters is het een wenssoort geworden. Hoewel zijn rupsen smullen van brandnetelblaadjes lijkt het wel of de kleine vos genoeg heeft van ons land. De Vlinderstichting maakte onlangs bekend dat ook in 2020 er weer minder van deze prachtige soort gezien zijn.


Cantharel

Cantharellen plukken, dat was eens een favoriete herfstactiviteit met mijn onvergetelijke moeder. Ergens in de jaren zestig moet het geweest zijn, een slootkant in het Asserbos leverde voldoende op voo heerlijke boterhammen met gebakken uitjes en deze gele zwammen. Net als andere paddenstoelen die in een innig huwelijk met bomen leven kregen ze steeds meer last van verzuring en verdwenen uit ons land.

Maar gelukkig is niet alles in onze natuur veranderd in een tranendal. Rondlopend langs Drentsche Aa en Dommel zijn er dankzij allerlei natuurbeheersmaatregelen nog steeds bijzondere juweeltjes te vinden.



Reacties

Populaire posts van deze blog

Stekelrog

De bioloog zoekt De week van de bioloog - 9 Wat een week. Vier collegeseries over het verhaal van Sapiens afgesloten. een introductie college over Virologie mogen verzorgen (wordt as. zaterdag herhaald, zie website Vrije Academie) en vandaag volledig uitgewaaid op het Hollandse strand bij Katwijk. En dat leverde weer een leuk verhaal op/. .Striemende wind, bijna horizontale regen en vliegend zand. Maar eens een bioloog, altijd een bioloog. Met samen geknepen ogen bleef ik het zand afspeuren en dat leverde eerst een dribbelend drieteenstrandlopertje op. Prachtig wit en grijs, zijn  winterkostuum steekt prachtig af tegen het strand. Een ongezien garnaaltje verdwijnt in het zwarte snaveltje. En dan komt de beloning. Een eikapsel van een stekelrog. Een algemene kraakbeenvis in de Noordzee maar toch een leuke waarneming. Boswachter Luc Knijnsberg vindt geregeld meer soorten maar ik ben a blij met een enkel kapsel. Het jong is allang uitgekomen. Mogelijk nu rondzwemmend langs onze kust en ho

Rupsen, verborgen of gewapend

Psi-vlinder, Berkenheuvel September is de tijd dat veel rupsen zich opmaken voor de lange winter. Stevig dooreten, vervellen en dan verpoppen om zo roerloos te wachten op het nieuwe jaar. Sommigen leven zeer opvallend, anderen kiezen voor een strategie waar verstoppertje spelen het belangrijkste in het leven is. Drietand, Vennenbroek Opvallen betekent andere manieren gebruiken om vooral snaveltjes te weerhouden toe te happen. Kleuren die op wespen lijken helpen maar ook haarborstels zijn handig. De Drietand en de Psi-vlinder bijvoorbeeld. Als vlinder zijn het nauwelijks te onderscheiden grijs en zwart gekleurde uilvlinders. Maar als rups kiezen ze elk voor hun eigen, opvallende, uitdossing. Geel domineert bij de Psi-vlinder, oranje bij de Drietand. De laatste kiest ook voor verwarring door voor- en achterkant dezelfde kleur te geven. En allebei doen ze het met haren. Een zwarte, hoog uitstekende en wat slordig uitgevoerde kwast staat parmantig omhoog. Als een vogelsnavel z

Muizenissen in het Annerveense moeras

Annerveensche Moeras Bijna mei en het voelt aan als half maart. Toch is het echt voorjaar in het Annerveensche Moeras. Grutto's roepen, Kieviten buitelen en Wulpen vliegen heen en weer. Een laatste Groenpootruiter stapt wat verloren rond terwijl de Kleine Plevier alweer denkt aan broeden op het strandje. Annerveensche Moeras, Grutto en Kleine Plevier Laag bij de grond zijn het vooral muizenissen die om aandacht vragen. Letterlijk elk stukje kale, open getrapte veengrond is begroeid met Muizenstaart. Onze meest bizarre boterbloem met een minieme bloem die vooral bestaat uit een parmantig opgericht vruchtbeginsel met wel 100 stampers. Een paar draadvormige blaadjes zorgen voor de noodzakelijke fotosynthese. Alles bij elkaar niet meer dan vijf centimeter hoog! Muizenstaart, vegetatie Muizenstaart Muizenstaart, bloem Tussen deze Muizenstaarten staat een nog kleiner plantje: Bronkruid. Feitelijk onze enige inheemse Postelein. Beide Winterposteleinen