Doorgaan naar hoofdcontent

Posts

Posts uit april, 2012 weergeven

Drents-Friese Wold op Koninginnedag

Koninginnedag 2012. Halverwege de ochtend is het Drents-Friese Woud nog steeds alleen voor de bloemen,  insecten en vooral vogels. Terwijl de eerste Koekoek van 2012 roept zijn twee bonte vliegenvangers met een nostalgische spelletje bezig: het hardst om een boom vliegen, wie wint krijgt het territorium en mag verder zingen. Een paartje Boomvalken geniet van elkaar maar weten dat er binnenkort weer werk aan de winkel is. Grasmussen zingen maar moeten nog wat wennen aan de nieuwe omgeving na hun Afrikaanse avonturen en blijven verborgen in de braamstruiken
.


Bij de Ganzenpoel is het damesdag. Noordse witsnuitlibellen zweven als elfjes boven het veenmos of hangen dromerig aan een spriet Pijpenstro. De geel-gevlekte dames moeten het vandaag zonder de rood-gestippelde heren stellen. Of zitten ze zo goed verborgen dat een tweebenige landrot ze gewoon niet kan vinden?


Koninginnendag wordt elk jaar opgevrolijkt met miljoenen Paardenbloemen. Niet alleen als stoffering van het landschap maar …

Muizenissen in het Annerveense moeras

Bijna mei en het voelt aan als half maart. Toch is het echt voorjaar in het Annerveensche Moeras. Grutto's roepen, Kieviten buitelen en Wulpen vliegen heen en weer. Een laatste Groenpootruiter stapt wat verloren rond terwijl de Kleine Plevier alweer denkt aan broeden op het strandje.










Laag bij de grond zijn het vooral muizenissen die om aandacht vragen. Letterlijk elk stukje kale, open getrapte veengrond is begroeid met Muizenstaart. Onze meest bizarre boterbloem met een minieme bloem die vooral bestaat uit een parmantig opgericht vruchtbeginsel met wel 100 stampers. Een paar draadvormige blaadjes zorgen voor de noodzakelijke fotosynthese. Alles bij elkaar niet meer dan vijf centimeter hoog!




Tussen deze Muizenstaarten staat een nog kleiner plantje: Bronkruid. Feitelijk onze enige inheemse Postelein. Beide Winterposteleinen zijn exoten maar wel veel groter. Het bloempje van Bronkruid gaat nooit helemaal open en is ongeveer drie millimeter in doorsnede. Vochtige, wat verslempte bode…

Jong leven

De temperaturen gaan omhoog en de natuur bruist van nieuw leven. Groen of geveerd, overal wordt gewerkt aan de toekomst. Vaak vertederend maar soms mooi van lelijkheid. Fiets eens mee op deze voorjaarsdag, vanaf de Harense Hortus naar het statige landgoed Vennebroek in Paterswolde.


Twee dagen geleden waren ze nog opgesloten in een blauwgrijze dop en nu zijn ze al in staat om te zwemmen. Voorzien van een knalrode kop en pluishaar en vooral altijd hongerig. Deze jonge meerkoeten zagen de eerste zonnestralen op een nest in de Harense Hortus. Bij de plaats keuze hebben de ouders rekening gehouden met kraamvisite. Natte voeten zijn niet nodig, hun woning ligt op minder dan een meter van de betonnen oever. Gewoon op de rand zitten en genieten van het jonge leven.



Op het menu staan vandaag bladstelen van Kikkerbeet. Keurig voorgesneden door vaders snavel, sappig en makkelijk te verteren. Tijd om de stelen op te duiken is er nauwelijks, voortdurend wordt er geschreeuwd om meer. En wordt je m…

Deining om de Witte Kievitsbloem

"Met uitsterven bedreigd"; "De laatste witte kievitsbloemen"; "Laatste bloemen ter wereld". Met deze krantenkoppen wordt vandaag het drama rond de Kievitsbloem in de polder Oosterland aan de Meerweg, Haren, wereldkundig gemaakt. Na honderden jaren lijkt het doek definitief gevallen voor de laatste Kievitsbloemen in het stroomdal van de Drentsche Aa.

Het was in 1898 dat er voor het eerst geschreven werd over deze bijzondere lelie. In de Levende Natuur schrijft de heer Mulder dat er bij het Hoornsche Diep, tussen Groningen en Haren wilde Kievitsbloemen bloeien. De heer Fiet uit Haren voegt er nog aan toe "“Die de kievitsbloemen te Haren wil zoeken, neme de wandeling van Haren naar Paterswolde en bij de brug, die over 't Hoornschediep ligt, vindt hij ze in menigte”. Kinderen plukten grote boeketten en tientallen jaren was deze vindplaats geliefd excursiedoel voor de Natuurhistorische Vereniging in Groningen. Opvallend was toen al dat deze Groningse …

Lauwersmeer in bonte voorjaarstooi

Donkere wolken pakken zich samen boven de witte sluizen en de wilgenbosjes van het Lauwersmeer. Laatste zonnestralen geven een onverwacht kleurenspektakel in het natte landschap. Contrasten verscherpen, kleuren verdiepen. Toeristen en vogelspotters zitten bijna allemaal thuis maar onder deze dreigende wolken blijkt een bijzondere voorjaarstooi verscholen te liggen. met o.a. een een guirlande van Dotterbloemen langs het gele riet van de Zoutkamperril.

Op de donkere slikplaten pronken duizenden vogels  met nieuwe veren of een bijzondere opsmuk. Wij mogen meekijken maar weten dat deze show niet voor ons bedoeld is. Eerst komen vijf lepelaars het toneel op. Dicht tegen de coulissen aangedrukt en zo ver mogelijk van het publiek verwijderd. Op hun witte borstveren hebben ze een grote, gele halve maan getekend. Objectief gezien niet meer dan een forse vetvlek maar voor hun mooier dan een diamanten halssnoer.




Dan verschijnt een grote groep van laagvliegende, dwarrelende vogels. Onrustig four…

Nederland zoemt, deel 2

Eind april, Nederland kleurt geel van de Paardenbloemen. En dat betekent een feestmaal voor bijen en hommels. Zes pootjes bijna gestrekt, een dromerige blik in de duizenden facetoogjes en genieten maar. Bloemen zijn er blij mee want wat ze ook opeten, er blijft altijd voldoende stuifmeel over om bij een volgende Paardenbloem wat achter te laten voor de bevruchting. Voor de gevleugelde zoemers wordt de overdaad bijna te veel. Met een flinke dosis agressie storten ze zich op elke bloem. Voor een Akkerhommel is het formaat al voldoende om alle andere bijen te laten opvliegen. Iets kleinere soorten als de Viltvlekzandbij doen het wat minder subtiel. Met een plof laten ze zich op de bloem vallen, draaien een paar keer flink rond en hebben dan het rijk alleen.



Ga eens zitten op een stoeprand naast een gazon met Paardenbloemen. Bij voorkeur lekker beschut en niet al te vaak gemaaid. Dan blijkt plotseling dat er veel meer gebeurd dan alleen maar schransen. Dames zandbijen proberen zo veel mo…

Drentsche Aa verroest

Roest in de Drentsche Aa, van levensbelang voor de bijzondere natuur van de graslanden. Diep en ijzerrijk grondwater wat juist in dit rivierdal boven de grond komt en zorgt voor een eigen microwereldje. Maar vanaf het vroege voorjaar zijn er ook andere Roesten te vinden. Geschreven met een hoofdletter en zeer levendig. Roest als schimmel op allerlei planten en levend tussen bladcellen of in een bladsteel. Alleen zichtbaar als de plant heftig reageert met het vormen van gallen of als er sporen geproduceerd worden. Dan komen ze naar buiten en vormen allerlei structuren afhankelijk van de fase waarin hun leven zich bevindt.



Meest algemeen zijn twee soorten Roest op Speenkruid. Van boven af zichtbaar als lichte vlekjes maar aan de onderkant van het blad en ook op de stengel is er meer te zien. De oranje kraters behoren bij twee soorten Roest met elk een andere gastheer in de zomer. De eerste is de Boterbloem-Grassenroest, de tweede is de Speenkruid-Zuringroest (zie ook Natuurbericht 2011